Ik ben van de verhalen en na een kwartier is duidelijk dat Fiona dat niet is. Zij is een kunstenaar met visie en vragen en dat geeft een film als een doolhof. De rode draad ontbreekt en je komt nooit in het centrum zoals bij een labyrint het geval is.
Maarrr, ze weet mijn aandacht vast te houden, verrast en roept vragen op en daar houd ik van.
Waar heb ik anderhalf uur naar zitten kijken?

Een man die het midden houdt tussen jong en oud, licht en donker, knap en lelijk, een doodgewone man dus, krijgt een onduidelijk ongeluk en verliest daarbij zijn geheugen. Een vertrekpunt dat alle kanten op kan en vele ontwikkelingen in zich heeft, maar die vinden niet plaats en dat geeft meteen aan dat het Fiona daar niet om gaat.

De filmische beelden die ze laat zien, hebben amper verband met elkaar en dat is wennen. De man bevindt zich op wisselende locaties. Ik herken Parijs, Nederland, Duitsland en Griekenland en heb af en toe moeite hem te herkennen met baard, snor of Zappa-sikje, nu eens in glad pak met glad haar en dan weer als zwerver op teenslippers met met pyjamabroek en vuil onderhemd.

Als het uitsluitend over MP (Missing Person) ging, had ik hem wel steeds herkend, waarschijnlijk, maar fictie wordt afgewisseld met journaalbeelden van tsunami’s, volksoproer en geweld. Ik raakte de draad kwijt, de man, de plaats, de tijd, de weg…

tot ongeveer halverwege de film, dan krijg ik door dat ik met oude ogen naar een nieuwe film kijk. Dat ik me voel als MP die overal rondzwerft en alles opnieuw moet ontdekken. Dit is het moment dat Fiona mij te pakken krijgt. Ik word deel van haar film, haar visie en vraag naar identiteit.

Bij de volgende journaalbeelden zie ik de kritische blik waarmee Tan naar de wereld kijkt: hoe de ene mens de ander kapot slaat met een knuppel, hoe we hierbij ons verleden kwijt raken, onze moraliteit, ons hart en onze identiteit.

Precies op tijd sta ik open voor de zeggingskracht van Fiona Tan, het moment dat MP een ‘echte’ zwerver ontmoet, een blinde die lootjes voor 5 euro verkoopt. Hij koopt er eerst één, geeft vier euro, wat de blinde onmiddellijk voelt. Vervolgens zoekt MP in zijn broekzak en vindt een tientje, warvan hij twee lootjes koopt. Had ik mijn moment van enlightment niet gehad, was ik muggenzifterig uitgestapt, zo van ‘hoe komt hij aan geld?’. Nu kijk ik openminded naar het tafereel dat zich gaat afspelen: de blinde geeft in een mimeact een staaltje filosofisch inzicht ten gehore over de vraag wat MP verwacht van het lot, het leukste stukje film, maar dat kan komen omdat ik daarvóór blind keek.

Er zijn meer boeiende ontmoetingen.
In Parijs met een dame met wie MP een relatie had waar hij zonder afscheid uitstapte, een dame die hij nu niet herkent en haar zijn geheugenverlies uitlegt, wat zij niet gelooft en op haar beurt abrupt uit de ontmoeting stapt.
In Duitsland met een Japanse die stelt dat ze graag opnieuw zou beginne, waarop we beelden voorgeschoteld krijgen van allerlei mensen die antwoorden op de niet gestelde vraag wat ze zouden willen als ze konden kiezen. Wat zou jij kiezen?
In Nederland met de vrouw met wie hij getrouwd is, gespeeld door Rifka Lodeizen, een slap stuk film waar weinig filosofisch uitkomt.
Ook nog ‘ergens’ met een vrouw die denkt dat ze hem herkent, waarop hij de nacht wild met haar doorbrengt, waarop zij ontdekt hem helemaal niet op een feestje ontmoet te hebben, wat dan weer uitmondt in de filosofische vraag of je iemand moet kennen voor je iets met hem hebt.

Zo komen er telkens vragen voorbij die door willekeurige lieden beantwoord worden en toch het gevolg hebben dat je zelf gaat nadenken over je eigen grootste angst, diepste verlangen, identiteit.

Dat is knap van Fiona Tan, dat is de intrinsieke waarde van deze film zonder begin en einde.

Hier de trailer:

Het bericht Film – History’s Future verscheen eerst op Anne Vellinga.