Bonnie zat met een dampende beker koffie op de stenen trap voor haar huis in haar eeuwige strakke spijkerbroek die haar stevigheid niet verhulde, eerder accentueerde. Wat mij kalmeerde. Raar hoe zoiets werkt.
‘Anne! Je hebt een droom te pakken, ik zie het!’
Nog voor ik mijn fiets aan het hek vast had, omarmde ze me.
‘Het is maar een flard, hoor.’
‘Des te beter, dan kunnen we ons daarop concentreren.’
‘Karl Marx kwam over de brug, dat was alles.’
‘Echt iets voor jou om Marx als eerste over het ijzeren gordijn van jouw onderbewuste te laten komen!’ Ze proestte het uit en ik gelijk ook. Hoezo droomwerk, niks serieuze toestand, het was samen lachen, gieren, brullen als altijd. Ik ook altijd met mijn hooggespannen verwachtingen.

Binnen op de bank met de beker koffie in de hand begon ik uit te weiden over Marx en zijn rol in mijn leven. Hoe hij het idool was van mijn vader. Das Kapital. Londen… En pats! daar schoot me het belangrijkste van mijn droom te binnen.
‘O Bonnie! Weet je wat ik hem vroeg?’
‘Ho! Wacht! Stop! Je slaat op hol en bent aan het associeren geslagen en dat bederft de authentieke droom en dat mag nu juist niet!’
Van schrik vielen we stil tot de koffie op was.

Bonnie zette twee stoelen tegenover elkaar en ging fier en recht op die van haar zitten. Ik er net zo tegenover.
‘Voortaan beginnen we hier en doen we de koffie daarna.’
Het voelde ineens behoorlijk serieus.
‘Vertel je droom.’

‘Ik liep over een lange brug en aan de overkant was….’
‘Het moet in de tegenwoordige tijd met zoveel mogelijk details, dan beleef je het opnieuw en herinner je je meer.’
‘Ik loop over een lange brug. Aan de andere kant ligt een stad gehuld in mist. Ik denk Londen, waar ik nog nooit geweest ben. Op dat moment zie ik een man naderen. Dichterbij zie ik dat het Karl Marx is, het idool van mijn vader. Ik zie zijn witte haren en zijn baard haarscherp. Het moment dat we elkaar zullen passeren, houd ik hem staande en vraag: ‘hoe kon u het Kapitaal schrijven in een klein kamertje met jengelende kinderen rondom?’
Hij kijkt me aan met helderblauwe ogen en een glimlach om zijn mond.
‘Beginnen en doorgaan is gemakkelijk, de moeilijkheid is stoppen.’
En weg is de droom.’

Bonnie knikt alsof ze schouwt in de diepste lagen van mijn ziel. Ik zit op het puntje van mijn stoel.
‘Dromen spreken in beelden. Welke zie je in jouw droom?’
De vraag is nogal gewoontjes, op het teleurstellende af. Maar, eenmaal begonnen, ga ik door.
‘Mist, een brug, contouren van een stad, een oude man, witte baard, blauwe ogen, Marx.’

‘Mmm. Dromen spreken in tegenstellingen. Daar valt veel uit te leren. Welke tegenstellingen zie je in jouw droom?’
Ik had verwacht dat Bonnie zou openbaren wat er in mijn droom zit. Of dat ze me in trance zou brengen om zelf de schat op te vissen. Deze aanpak is minder spectaculair dan ik had verwacht, maar ik schik me erin.

‘vrouw en man, jong en oud, ver weg en dichtbij, rivier en brug, water en stad, vraag en antwoord, beginnen en ophouden, Marx en ik, geleerd en verwonderd.’

‘Kies nu één tegenstelling waar je het meest benieuwd naar bent.’
‘Marx en ik.’

‘Maak hiermee een zin die samenvat wat de droom zegt.’
‘Ik ben verwonderd dat ik de geleerde Marx op een brug ontmoet.’
‘De brug kan weg, die hoort bij een andere tegenstelling.’
‘Hm.’

‘Nu moet je je vereenzelvigen met allebei in de eerste persoon tegenwoordige tijd en je moet er ook je gevoel bij zeggen.’
‘Ik ben verbaasd dat ik Karl Marx tegenkom. Ik dacht dat hij dood was. Ik ben nieuwsgierig en blij dat ik dit aan mijn vader kan vertellen nu hij nog leeft. Meer weet ik niet.’

Er kan geen lachje af bij Bonnie. Die zit met haar ernstige snoet helemaal in haar rol van droomtherapeut.
‘Nu Marx.’
‘Ik ben Marx… Ik ben Marx niet, echt niet, Bonnie!’
Ze schiet in de lach.
‘Als je zo heftig nee zegt, kon Marx de sleutel wel zijn, Anne. Komop. GO!’

Dan zal ze hem krijgen ook.
‘Ik ben Marx. Ik ben visionair. Het is de schuld van het kapitaal. Alle materie moet eerlijk verdeeld worden. Arbeiders aller landen verenigt u. Godsdienst is opium voor het volk. Rood Front! Zo! Dat dus.’
‘Hoe voelt het om Marx te zijn?’
Voelde ik een seconde geleden nog kracht en euforie, totaal onverwacht klap ik dicht.
‘Anne? Anne! Wat voel je nu?’
‘Eenzaamheid.’
‘Zo klonk je anders niet. Stap terug in het beeld waar je Marx aanspreekt. Wat zie je?’
‘Ik zie helderblauwe ogen en een glimlach. Ik heb niet het gevoel dat hij zich eenzaam voelt, althans, niet dat hij eronder gebukt gaat. Eerder…’
‘Stap nu terug in Marx. Wat voel je.’
‘Ik ben Marx. Ik heb vrede…. nee, ik heb geen vrede, ik berust in mijn, nee ik berust ook niet. Ik weet niet wat ik voel. Ik ben Marx en ik weet alles maar niet wat ik voel.’
Prompt voel ik een glimlach opborrelen. Aan de kamerbrede glimlach van Bonnie zie ik dat zij dat ook heeft.

‘Herken je dit, Anne?’
‘Uh, dat ik niet weet wat ik voel? Vooral dat tegendraadse!’
‘Wat herken je nog meer in beide droomfiguren?’
‘Ik herken het nieuwsgierige en verbaasde van het meisje. Met Marx ligt het gecompliceerder. Ik deel zijn visioenen niet echt maar ik heb wel visies die afwijken van mijn omgeving waar ik me eenzaam bij kan voelen. Als kind vooral. Ik geloofde in het onzichtbare, in kabouters en engelen. Rond mijn zesde vroeg ik mijn vader naar god. Die zei dat god niet bestaat en dat godsdienst opium voor het volk is. Ik voelde iets knappen. Bleef bij mijn geloof en dacht ‘ach, voor papa bestaat hij niet’. Ik heb er nooit meer een woord over gerept en me er des te meer mee bezig gehouden.’

‘Uh.’ Nu moet Bonnie even nadenken.
‘Maak nu een zin waarin je beide kanten van jezelf waardeert.’

‘Ik ben een nieuwsgierige vrouw die vragen durft te stellen en een visionair die niet weet wat hij voelt maar trouw is aan zijn geloof.’

‘Geef je droom nu een titel waar beide kanten inzitten.’
‘Het nieuwsgierige, ondernemende meisje en de rebelse wijze man.’
Bonnie glimlacht wereldwijd.
‘Goed zo! En hoe voel je je nu?’
De uitkomst mag een leuk zinnetje zijn, ik voel me eerlijk gezegd teleurgesteld. Dat vind ik sneu voor Bonnie. Ik wil haar toekomst als droomtherapeut niet gelijk de grond in boren. Ik zoek een tactisch antwoord waarbij ik mezelf niet verloochen. Wat een lachje doet opborrelen.
‘Ik zie dat je lacht? Welk gevoel zit daaronder?’

‘Ik herken de twee personages, daar moet ik om lachen. Daaronder zit iets lastigs. Jij wilt hier je werk van maken en dat wil ik niet kapot maken, dus zoek ik een manier om ons allebei recht te doen. Marx en het meisje.’

Bonnies glimlach verandert in het samengeknepen mondje dat ze opzet als ze zich miskend voelt. Precies wat ik vreesde.
‘Zeg dan maar wat jij ervan vindt met je visionaire blik.’
Ik voel de steek.
‘Flauw van die visionaire blik, Bonnie. Al legt het wel iets bloot. Dat zoeken van tegenstellingen vind ik te plat en te kort door de bocht. Dat weet ik zo ook wel, dat ik de ene keer jubel als een kind en de andere keer verzonken ben in gedachten.’
Mijn poging de situatie te ontspannen, strandt op haar knijpmondje.
‘Ik zei toch dat dit de eerste keer is. Dat je teleurgesteld bent, zegt meer van je eigen verwachtingen dan van mijn werk. Pff.’
‘Dat is waar, maar…’ Ik slik mijn bezwaren in. ‘Ik ben gewoon nieuwsgierig naar het grote onbekende, Bonnie, het mysterie.’
Het knijpmondje ontspant, een glimlachje verschijnt.
‘Ik ook Anne, maar dat moet ik nog leren. Daarom wil ik verder met droomwerk en daar heb ik jouw nieuwsgierige meisje en je tegendraadse Marx bij nodig. Goed?’

word vervolgd

Voor het begin van deze serie droomverhalen ga je naar:
https://annevellinga.nl/2020/03/23/dromenvanger/

Het bericht Droomwerk verscheen eerst op Anne Vellinga.

Op zeker moment droomde ik drie nachten achter elkaar dat ik bij de sluis in Tiel in de diepte viel, een zwart gat, dreigend en zuigend. Ik spartelde, hapte naar adem en werd verstijfd van angst wakker. Ik voelde het gewicht van de gewatteerde deken die mij beschermde tegen het plafond dat bijna elke avond omlaag kwam en dreigend boven me bleef hangen.
Bonnie zou dit vele jaren later verklaren met het droomlichaam dat los komt van het fysieke lichaam en overal heen kan zweven langs het zilveren koord. Dat zilveren koord had ik nooit gezien, alleen dat zakkende plafond.

De dikke deken voelde vertrouwd. Ik was wakker. Ik durfde niet meer te slapen, bang dat ik verdrinken zou.
Dat was het moment.
Het drong tot me door dat ik in mijn droom niet bang hoefde te zijn om te verdrinken. Mama had dat al gezegd, maar nu wist ik het zelf. In mijn droom kon ik verdrinken zonder te verdrinken. Ik was ineens nieuwsgierig hoe dat was. Maar ook bang, want hoe wist ik dat het een droom was?

De volgende dag ging ik naar de plek des onheils voor onderzoek. Ik hoefde onze straat maar uit te lopen, links de hoek om langs de warme bakker, aan het eind rechts het trappetje op en daar was de sluis van Tiel. Het witte sluisgebouw, het rode dak, de roestige sluisdeuren. Ik zag de leuning, de klinknagels en in de diepte het water. Er lag een boot te wachten. In mijn droom waren geen boten. In mijn droom waren geen klinknagels. Ik had de sleutel gevonden: ik moest kijken of die er waren, zo niet dan kon ik vallen.

Ik hoefde niet lang te wachten op de droom. Daar was de sluis al. Ik stond op het randje van de kant en viel. Stikkend van angst suisde ik omlaag, het was niet tegen te houden, mijn voeten zakten door de waterspiegel, ik was verlamd van angst. Nu zakten ook mijn knieën en heupen onder water, nog even en ik zou verdrinken. Toen mijn ogen het water raakten, zag ik geen boot. In een flits besefte ik dat dit een droom was en liet me zakken door de waterspiegel. Ik kon ademhalen. Dit was echt een droom. Ik bleef zakken, almaar dieper. Zien kon ik niets. Ik voelde alleen dat zakken door het vloeibare. Na een hele tijd voelde ik vaste grond onder mijn voeten. Recht voor mijn ogen opende zich het landschap van Vrouw Holle: groen, weids en in de verte een lieflijk wit huisje.
Ik werd wakker, net nu het fijn werd. De droom kwam nooit terug.

Ik was acht en verzon voor elk droomgevaar een oplossing: als ik opgesloten raakte in een torenkamer kon ik vliegen met de zwemslag, opgesloten in een kerker had ik in mijn kontzak de sleutel, in geval van achtervolgingen was er een hoek die ik om moest slaan en ik was vrij.
De angstdromen bleven komen, maar vanaf toen schoot de oplossing me op het nippertje te binnen. Mijn angsten losten op, mijn moed groeide.

Toen ik negen was, werd ik uit de klas gehaald door een beer van een jongen uit de hoogste klas. Ik moest bij het hoofd van de school komen, een geducht man. Hij stond met zijn dikke buik en rokende sigaar imposant naast mijn kleine broertje. De hele klas muisstil toekijkend.
‘Je broertje heeft een kind afgetuigd op het plein, maar weigert dit toe te geven. Ik wil jouw vader en moeder hier voor zijn verdiende straf!’
Ik draaide me naar mijn broertje: ‘Marco, heb jij op het plein een kind pijn gedaan?’
‘Nee, echt niet,’ zei hij met bibberend stemmetje. ‘Dat heb ik ook al gezegd.’
Ik draaide me om naar Pa de Jong: ‘Dat heeft mijn broertje niet gedaan. Kom Marco, we gaan naar onze eigen klas.’
Ik nam mijn broertje bij de hand en liet Pa de Jong en 40 kinderen verbouwereerd achter.

Dit alles had ik Bonnie verteld op het feest waar we elkaar vonden. Het kan ook de dag erna geweest zijn, toen ze vroeg of ik wel eens droomde.
Nu ze me verteld had dat ze droomtherapeut wilde worden en daar een dromer voor zocht, keek ze me net zo aan als toen, met die glimlach die ze wel een halfuur om haar brede mond kon houden.
‘Anne, je snapt toch wel wie ik op het oog heb!’
Met een schok besefte ik dat ons eerste gesprek het moment was geweest dat zij haar dromer gevonden had.
Het probleem was alleen dat ik nooit meer droomde. Hoe moest dat nu?

word vervolgd

Het eerste deel van deze serie vind je hier: https://annevellinga.nl/2020/03/18/droomtijd/
Deel 3 vind je hier: https://annevellinga.nl/2020/04/09/dromen-2/

Het bericht Dromenvanger verscheen eerst op Anne Vellinga.

Mijn droomvriendin wist van de hoed en de rand en sjeesde door de universiteit, waarbij ze tussen de bedrijven door ook nog een HBO-opleiding creativiteit deed. Ze kon alle kanten op, koos de droomtijd.
Het enige waar het aan schortte was iemand die de weg wist in de droomtijd. Zoiets als Jung met zijn patiënt die haar dromen tekende, waarop hij zijn alchemistische inzichten baseerde.
Vol vuur vertelde mijn droomvriendin dat ze iemand nodig had die in het onderbewustzijn een schatkamer aan duisternis had. Haar proefpersoon moest veel dromen, kunnen schrijven en schilderen, precies zoals de patiënt van Jung.
‘De gedroomde dromer,’ verzuchtte ik.
‘Jij snapt altijd wat ik zoek, Anne, ik zoek een dromenvanger.’
‘Waar vind je die?’
‘Die heb ik al gevonden.’
Mijn duister roerde zich. Ik voelde een steek van jaloezie. Bonnie glimlachte alsof ze het doorhad.
‘Je snapt toch wel wie ik op het oog heb!’

word vervolgd

het vervolg lees je hier: https://annevellinga.nl/2020/03/23/dromenvanger/

Het bericht Droomtijd verscheen eerst op Anne Vellinga.