Het was herfst toen ik een lief vond die de ware leek maar het niet was, 12 jaar later verliet hij mij in de herfst.
Het was herfst toen ik door mijn hoeven ging, een burn-out.
Het was herfst toen bij mijn vader kanker werd vastgesteld, vier jaar later was hij dood en schreef ik mijn eerste manuscript, Reis door de Nacht.
Het was herfst toen ik met mijn moeder door het Gooi liep en haar linkerhand verkrampte. Parkinson. Het begin van mijn zorg om haar.

De eerste keer dat de transformerende kracht van de herfst ongenadig toesloeg was ik veertien. Ik was blijven zitten in de derde klas van het Tiels gymnasium. Voor het eerst zag ik op tegen het nieuwe schooljaar. Het afscheid van de zomer viel me zwaarder dan ooit. Weg was de warmte van de vakantie waarin ons introverte gezin oprekte over bergen en beken tot de Middellandse zee. Terug in ons rijtjeshuis trok mijn vader zijn knickerbocker uit en daarmee zijn blijmoedige tweede natuur, terug was de man die de huiskamer in beslag nam met zijn papierwerk. Mijn moeder zocht haar heil weer bij de buren, mijn broertje wildebraste buiten en ik was blijven zitten.
Het was geen troost dat negen van mijn twintig klasgenoten hetzelfde lot ondergingen en dat van de overige elf er drie een her hadden. Mijn hartsvriendin was over naar de vierde. Onze  geheime club was voorbij. Ik kreeg een tafeltje tussen de excentrieke Goert Giltay die Gouden Kalveren zou winnen en Heleen Pott die hoogleraar wijsbegeerte zou worden. Naast Goert voelde ik me dof, naast Heleen dom.
In deze klas van hoogbegaafden vond ik een lotgenoot in Anneke die voor de tweede keer een klas moest overdoen. Met haar stralende lach zei ze dat ze haar tijd niet wilde verdoen met dode talen. Elk vrij uurtje wilde ze naar het water. Ze zwom als een waterrat, dook van de hoogste en het allerliefst zeilde ze. Geen storm weerhield haar. ‘Ik laat me niet kooien,’ joelde ze hartstochtelijk. Ik mocht een weekend mee met haar en haar jongere broer. Ik ging niet mee. Zo graag als zij zeilde op de wind, zo graag zeilde ik op mijn dromen bij de warme kachel met een kop dampende chocolademelk.

Het was herfst. Het was maandag. Druilerig zocht ik mijn plaats tussen Goert en Heleen. De rector stond achter de katheder, de rug kaarsrecht. Was er iets met onze leraar Latijn? Bloemsma was een vreemde man die zich verschool achter zijn krant als wij teksten over Romeinse legioenen moesten vertalen. Waarom was Bloemsma er niet? De rector stond als een mast, paalrecht en breeduit voor de klas. Hij kuchte plechtstatig, keek het lokaal rond en liet zijn blik rusten op de lege plek van Anneke. De akeligste, onbegrijpelijkste, kortste zin die we ooit uit zijn mond hadden gehoord sloeg als een deksel over de klas.
‘Anneke is dood.’
De zeilboot van Anneke en Evert zonk toen zij sliepen. Evert werd koud en nat wakker in zijn drijfnatte slaapzak. In het grauwende duister gorgelde en klotste het. In paniek waadde hij naar zijn zus, porde haar wakker en zwom zo snel hij kon de boot uit. Waar bleef  zijn zus? Hij dook de boot weer in. Anneke worstelde met haar slaapzak, zo eentje waarin je als mummie verpakt ligt. De rits wilde niet los. Evert rukte eraan met vingers verstijfd van kou tot hij bijna stikte van ademnood. In paniek probeerde hij zijn zus met slaapzak en al mee naar boven te nemen. Het lukte niet. Radeloos dook hij op voor lucht en opnieuw onder, de doodse duisternis in.
Anneke was niet te redden. Evert zou later huisarts worden en veel mensen helpen met hun genezing.

In de schaduw van de dood haalde ik dat jaar mijn eerste drie voor Latijn. En dat terwijl ik was blijven zitten en het jaar ervoor hogere cijfers haalde. Met lood in mijn schoenen fietste ik naar huis. Mijn moeder stond in de keuken. Ze reageerde teleurgesteld. Mijn vader zat in de huiskamer te corrigeren. Ik wou dat de grond openspleet.
‘Dat blijven zitten heeft dus niet geholpen. Je moet van school of bijles.’
Die nacht verdronk ik keer op keer en telkens als ik van benauwdheid wakker schrok verdronk ik weer. Lijkbleek kwam ik aan de ontbijttafel.
‘En, weet je het al?’
Ik wist het niet. Die middag schrok ik van zijn auto die voor de school stond. Mijn vader had mij nog nooit opgehaald. Wat stond me te wachten? Hij vroeg of ik het al wist. Hoe had ik tot een weloverwogen besluit kunnen komen tijdens de lessen Grieks en Latijn? Mijn vader had zijn besluit genomen en al gesproken met de directeur van de HBS. Daar gingen we heen. Er werd besloten dat ik de volgende dag al naar de MMS zou gaan. Daar kreeg je meer literatuur en talen, psychologie en handwerken.
‘Dat ligt jou,’ zei mijn wijze vader. ‘Dan heb je een betere jeugd.’
Ik was triest dat ik nu geen dokter kon worden, daar had je Latijn bij nodig.
‘Dan trouw je maar met een dokter, ‘ zei mijn vader, ‘en die jaren op het gymnasium neemt niemand je af. Wie weet wat dat je nog brengt.’

Twintig jaar na zijn dood voltrokken zijn profetische woorden zich. Het was weer herfst, een prachtherfst met gouden bomen, overal appels en elke ochtend dampte er mysterieuze mist uit de sloot naast ons toenmalige huis, een boerderij in Hoorn.
In dit herfstdecor kreeg ik mail van Reinjan Mulder. Ik kende hem vaag van het gymnasium waar hij een klas hoger zat dan ik. Zijn mail begon met zijn imponerende staat van dienst als hoofdredacteur bij NRC en De Geus. Hij wilde een artikel schrijven over de teloorgang van het Tiels gymnasium. Als zittenblijver was ik een uitmuntend voorbeeld van deze teloorgang. Ik schreef een brief terug met mijn bevindingen. Een week later stond hij op de stoep met een notitieblokje. We spraken urenlang, hij noteerde losse flarden.
‘Zo doe ik dat altijd, of het nu Mensje van Keulen is, Conny Palmen, Arnon Grunberg of jij.’
Dat maakte indruk. Bij het afscheid aan de deur vroeg hij plotseling of ik romans schrijf. Ik schreef columns voor het NHD, maar romans? Reinjan sprak mijn diepste kinderwens uit en ging een stap verder.
‘Toen ik je mail las, dacht ik meteen dat je romanschrijver bent en dit interview bevestigt mijn instinct.’
Die avond begon ik aan mijn debuut: ‘Sophie ~ Genius Loci’ dat een paar jaar later uitkwam in de herfst. Een volgende herfst kwam Eva uit en deze herfst is mijn derde roman klaar, Iris~Axis Mundi. Ik had een contract met mijn uitgever, mijn trouwste lezers verheugden zich al, maar mijn uitgever is om verdrietige redenen gestopt.
Ditmaal is mijn beproeving het vinden van een nieuwe uitgever. De eerste stappen daarvoor heb ik gezet. Via Twitter raakte ik in gesprek met een collega schrijver. Hij bleek naast het schrijven van zijn eigen boeken ook anderen te begeleiden naar uitgevers. Dat klonk als muziek in mijn oren. Ik zou een boek kunnen schrijven over de ervaring waarin ik verzeild raakte, of een blog. Daar slaap ik nog even over.

Hier lees je wat Reinjan Mulder schrijft overde teloorgang van het Tiels gymnasium en onze eerste ontmoeting:
https://www.reinjanmulder.nl/2008/04/de-ondergang-van-het-tielse-stedelijk-gymnasium/

Het bericht Beproevingen in de herfst verscheen eerst op Anne Vellinga.

In Arnhem vinden we een parkeergarage die meer weg heeft van een wenteltrap zonder treden. Duizelig komen we bovenin, waar gelukkig een plekje vrij is. We gaan met de lift omlaag tegelijk met twee zeer geïnteresseerde dames die toevallig die kant op moeten.
‘Waar schrijft u over?’
‘Over alles wat me raakt. Het kan zomaar over U gaan.’
Giechelend stoppen de dames de boekenleggers met mijn website erop in hun tassen. Ze gaan vanavond mijn blog lezen. We zijn intussen aangekomen bij de deur van het Colofon.

Het staat er echt en laat meteen zien dat we hier te maken hebben met een toekomstgerichte boekhandel die nooit af is. Dit wordt bevestigd zodra we de drempel over zijn: wat een ruimte!

Tot 1994 was hier bioscoop Palace gevestigd, nu bieden de 850 m2  plaats aan een groot assortiment boeken: nieuwe boeken, tweedehands boeken, ramsj- en voordeelboeken. Tot zover klopt het nog aardig met de traditionele boekhandel, maar dan!

Het Colofon heeft niet alleen een passie voor het papieren boek, maar ook voor de tafels waar ze op liggen, de kasten waar ze in staan, de stoelen en krukjes voor de klanten. Het zijn niet zomaar meubelstukken, ze zijn met liefde gemaakt door meubelmakers, designers en kunstenaars uit de regio. Wat het extra leuk maakt, is dat al dit moois te koop is, ook de tafel waar ik aan kom te zitten, 85 euro exclusief auteur.
Achterin staat nog een rek met kleding, het restant van de kledingzaak die hier tot voor kort gevestigd was. De kleding is te koop tot het op is en het rek ook.
Kijk!

Op een oude deur hangen Koos van Zomeren, Adriaan van Dis en ik gezellig bijeen, leuk detail: de deur is te koop! ALLES is hier te koop, behalve de medewerkers. Onder bezielende leiding van eigenaar Walter Jansen gaan ze voor het concept, niet zomaar een boekhandel, maar samenwerken met klanten, schrijvers, kunstenaars, uitgeverijen, theatermensen en leveranciers. Het zijn spannende tijden voor de detailhandel, het is een steeds grotere uitdaging het hoofd boven water te houden, maar het Colofon weet hierop in te spelen met vernieuwende, enthousiasmerende ideeën, die in praktijk gebracht worden. Het Colofon is niet alleen een concept-store waar het iedere dag anders is, het Colofon is het culturele hart van Arnhem in wording!

Ik zit amper of mijn fan uit Arnhem duikt achter een pilaar vandaan. Voor het eerst zie ik hem in het echt, een bevlogen man met gouden ideeën en handen, hij maakt fietsen en motorfietsen van hout! Zijn werk kan zo de concept-store in.

En dan geschiedt het wonder. Arnhemmers die ik nooit gezien heb, stromen toe. Ze herkennen me van de foto in De Gelderlander, een doorbraak!

Ik kijk op van het aantal bezoekers en kijk naar hen op: de kruk voor de lezers is al verkocht!

Klaske heeft net een verhalenbundel geschreven. Toen ze in De Gelderlander las dat er een schrijfster in het Colofon te Groeten en Ontmoeten was, kwam ze haar licht opsteken en liet het schijnen ook.

In alle drukte bezorgt het Colofon team warme drankje up-to-date voor de grieperige schrijfster.

Dat heeft mijn broer weer leuk op de foto gezet: Anne van twee kanten.

De dame met edele trekken is de zus van mijn vader, Tante Greet, onze armgebaren mogen hetzelfde zijn, wat haar kammen betreft, moest ik maar eens heel gauw bij haar in de leer.

De aanlopende man vertelt dat hij nooit boeken leest, zijn laatste boek was Pinkeltje. Maar ja, nu hij eenmaal bij de tafel staat, hoort hij toekomstmuziek en grijpt zijn kans: hij wil ook een boek met persoonlijke opdracht en handtekening van de schrijver. Ik ken hem evenmin als alle anderen en ter inspiratie vraag ik wat zijn beroep is. Purser. Daarop zeg ik dat hij dan in elk geval het laatste stukje moet lezen, waarin iets ongewoons met een vliegtuig staat te gebeuren.
‘Ik ga de hele Eva lezen, alleen al om de naam, want lezen is voor mij Terra Incognita!’
Wat mij inspireert voor zijn opdracht.

Ik zou een uurtje blijven, maar het loopt uit tot na sluitingstijd, want zo zijn ze bij het Colofon: als het loopt, gaan ze door!

Tot slot mag ik een boek uitzoeken. Ik storm op de etalage af waar boeken-met-toekomst liggen; ze zijn nog niet af, de lezer kan er zelf in tekenen en kleuren, echt iets voor mij.

http://www.hetcolofon.nl

Bekijk ook het filmpje, inspirerend.

Het bericht Bij Colofon Boekhandel in Oprichting in Arnhem – Toekomst (3) verscheen eerst op Anne Vellinga.

Het is zoeken naar een parkeerplaats in de spiralende parkeergarage. De bovenste verdieping heeft nog een te smal plekje, waar we net in passen. Mijn broer komt als gewoonlijk toevallig net langs als je hem nodig hebt. Als kenner van het moderne Nijmegen weet hij de weg naar de nieuwe Dekker van de Vegt.

Dekker en van de Vegt is geen eendagvlinder, ze bestaan ruim anderhalve eeuw, waarin ze telkens met hun tijd meegaan. J.G. Dekker en W.J. van de Vegt beginnen in 1856 in Utrecht een kantoorboekhandel en al gauw beginnen ze ook een uitgeverij om 66 jaar later, in 1922, te verhuizen naar Nijmegen. Daar start net de Katholieke Universiteit en Dekker en van de Vegt zien hun kans: naast de hoofdvestiging in de stad, vestigen zij zich ook op de campus van de universiteit. Ze worden de belangrijkste uitgever van academische werken en groeien uit tot een gerenommeerde boekhandel.

In de jaren dat ik in Nijmegen en wijde omstreken woon en werk, ga ik elke week naar Dekker en van de Vegt, eerst in de Passage Molenpoort, later op Plein 1944. Ik voel me er ‘domweg gelukkig’ en na uren snuffelen kom ik elke week thuis met een nieuw boek. De eerste keer lijkt het een eigenaardige naam voor een boekhandel, maar het is een mantra die je bij blijft en boven plopt zodra een andere boekhandel een dubbele naam heeft.

Het doet me pijn dat Dekker en van de Vegt in 2013 onderdeel van Polare worden, het klopt niet voor mijn gevoel en heimelijk ben ik blij dat Polare kort daarop failliet verklaard wordt. Op grond van alles wat ik in Nijmegen ervaren heb, kan ik me niet voorstellen dat ze het erbij laten zitten. Maar hoe gaan ze het aanpakken? Crowdfunding! Typisch eigentijds en typerend voor Nijmegen, daar krijg je de mensen warm. Binnen een week hebben ze 150.000 euro bij elkaar en op 21 maart 2014 begint een nieuwe lente: een doorstart onder de oude naam.

De nieuwe Dekker en van de Vegt zit op de Marikenstraat 29 in een nieuw pand met hedendaagse uitstraling: breed, uitnodigend, licht en heel ruim.

Binnen is het als altijd een oase van boeken, wat een ruimte!

En dan begint het. In de ambiance van mijn vertrouwde boekwinkel vergeet ik de griep en nestel me dik ingepakt in twee broeken en een enorm wollen vest achter mijn tafeltje. En zie! Daar komen ze, mijn Nijmeegse vrienden door dik en dun, het Groeten en Ontmoeten begint!

Vanwege de privacy geen namen bij de gezichten, laten we het houden bij de achtergrond van de winkel.

Het is zonneklaar dat Nijmegen het ijzer smeedt als het heet is: er zijn veel boeken gekocht en van een persoonlijke opdracht voorzien, fijn voor lezer, schrijver, uitgever en boekhandelaar, want Dekker en van de Vegt moet blijven en Uitgeverij Bagage ook!

http://www.dekkervdvegt.nl 

http://www.uitgeverijbagage.nl

Het bericht Bij Boekhandel Dekker en van de Vegt in Nijmegen – Heden (1) verscheen eerst op Anne Vellinga.

Veel trouwe lezers van toen hadden nog niet ontdekt dat ik nu een blog heb en boeken schrijf. Het was wel even slikken dat me meermaals gevraagd werd hoe het nu met mijn moeder is… maar het was fijn om dankzij die vragen te ontdekken dat mijn geesteskinderen stammen uit onze laatste jaren samen, toen ik de innerlijke stilte vond en overzicht kreeg en mijn liefde groeide.

Zo zit ik er dan in en dat is heel anders dan een boekhandelaar of een uitgever, zij hebben een andere blik, gelukkig. Zonder hen geen boeken en geen circulatie. Voor mij is het een wonder dat ik alweer een boek geschreven heb, maar voor hen is het ook leuk! Stumpel zei dat ik nu op nummer 7 van de top tien binnenkom door de geweldige verkoop (eerst zien dan geloven), dankzij mijn lezers! Wat grijpt dat allemaal mooi in elkaar, geweldig hè.

Ik geniet van de ontmoetingen. Gisteren was er bijvoorbeeld een jonge vrouw naar Hoorn gekomen vanuit haar woonplaats Rotterdam, enkel en alleen omdat ik haar vorige week tegen het lijf liep toen ik een paar schoenen zocht voor de presentatie, schoenen met hakken omdat mensen achteraan me dan ook kunnen zien. Waar een schrijver al niet aan denkt. Ik had die schoenen toch maar niet aan getrokken, want mijn laarzen voelden op het laatst toch minder bloot onder m’n rok. Ik draag graag gekke hobbezakbroeken of hele strakke of zes lagen rokjes over elkaar en dan lijk ik net een bonenstaak of een lampenkap.

Terug naar het signeren vandaag. Dat is een soort ‘meet and greet’ en een totaal andere ervaring dan een presentatie, heel rustig en vertrouwd, lekker observeren en fantaseren en daar is geen tijd voor als ik acte de présence geef.
Allereerst viel mij op waar mensen op af komen in een boekenwinkel. Niet op de boeken! Ongeveer 80% van de binnenkomers liep regelrecht naar het rijtje net echte poezen tegenover mijn tafel, van die poezen met net echte vellen en net echte adem.

Nu heb ik toevallig een hersenonderzoek gelezen waarbij de activiteit in de hersenen gemeten werd bij het aanschouwen van schone kunst en enge beelden. De conclusie was, dat het kijken naar harmonische, mooie beelden dezelfde reactie in de hersenen teweeg brengt als zoenen. Datzelfde gebeurt natuurlijk bij het aaien van poezenvelletjes, of de poezen nou echt zijn of niet.
Het gevolg was dat mensen in de zoenmodus naar mij kwamen met hele intieme verhalen over hun leven, zomaar op een zaterdag in Heerhugowaard. Daar kan ik een boek over schrijven en mijn armen groeien almaar verder om iedereen te omarmen.

Weet je wat ik vandaag ook nog meemaakte? Een aparte vrouw van onbestemde leeftijd kwam aangelopen achter een rolstoel. Dan word ik meteen week vanbinnen, vanwege de jaren dat ik zelf zo liep achter de rolstoel van mijn moeder. De dames houden halt voor mijn boekentafel. Zij vraagt wie ik ben, dus ik vraag wie zij is. Mevrouw Terpstra. Na een tijdje is het of we elkaar al eeuwen kennen vanuit Friese voorvaderen. Ter afronding van ons gesprek haalt ze mijn boek voor de dag en vraagt of ik het wil signeren. Natuurlijk, daarvoor zit ik hier.

‘Voor wie is het?’
‘Voor mijn dochter.’
‘Hoe heet ze, dan zet ik dat erboven.’
‘Erica.’
In plaats dat er een bel gaat rinkelen, vraag ik ‘met c of met k’?
Met ‘c’ dus.
En nu zit ik hier achter mijn scherm en zie Eva rusten in de veilige schoot van Erica Terpstra.

Als ik opkijk van mijn scherm zie ik bloemen, de hele tafel staat ermee vol, daartussen flessen wijn en vrolijke kaartjes vol lieve wensen.
Dat is het grote geschenk van een boek niet alleen schrijven, maar ook gepubliceerd krijgen.

Wat een geluk dat ik zo’n zere linkerarm had van het tillen van mijn moeder, want Gezina Derks, mijn uitgever, ontdekte mij dankzij mijn blog over de osteopaat.

Het bericht Genieten verscheen eerst op Anne Vellinga.

Vrijdag 21 november 2014 – 17.00 Boekhandel Stumpel Hoorn
Adres: Grote Noord 81-83
www.stumpel.nl/winkels/boekhandel-stumpel-hoorn-grote-noord
Na de presentatie is er een gemoedelijk vervolg met hapjes/drankjes bij mij thuis in Hoorn.
Het is fijn als je je opgeeft: annavellinga@yahoo.nl – dan krijg je mijn adres

Vervolgens staan de eerste zeven signeersessies in Noordholland gepland:

TOUR DE EVA

Zaterdag 22 november 14.00 Boekhandel Stumpel Heerhugowaard
Vrijdag 28 november 14.00 Boekhandel Stumpel Enkhuizen
Vrijdag 28 november 16.00 Boekhandel Stumpel Medemblik
Zaterdag 29 november 14.00 Boekhandel Stumpel Heemskerk
Zaterdag 29 november 16.00 Boekhandel Stumpel Krommenie
Vrijdag 05 december 15.00 Boekhandel Stumpel Almere
Zaterdag 06 december 14.00 Boekhandel Bruna Stedebroec

Zaterdag 13 december 11-12 Boekhandel Dominicanen Maastricht
Zaterdag 13 december 13-14 Boekhandel Krings Sittard

Vrijdag 09 januari 2015 16-18 Boekhandel Dekker v.d. Vegt Nijmegen

Er liggen nog uitnodigingen van gerenommeerde boekhandels in Arnhem, Tiel, Amsterdam, Eindhoven, Helmond, Groningen, Leeuwarden, Middelburg, Vlissingen, Antwerpen en Gent.

Het is een hele ‘tour’ om er een gestroomlijnd parcours van te maken.

Meer locaties volgen en worden bijtijds bekend gemaakt.

Voor updates zie ook onder Agenda op mijn blog en bij mijn uitgever http://www.uitgeverijbagage.nl

Het bericht ‘Tour de Eva’ verscheen eerst op Anne Vellinga.

Dat maak ik allemaal niet mee, want ik heb de lijst vrouwenzaken af te werken. Allereerst moet het nodige gebeuren in de badkamer. Te beginnen met het poetsen van de tanden volgens voorschrift van mijn tandarts, zonder druk en systematisch. Voor ik daaraan begin, moet ik het tandvlees bewerken met een stokje tot het bloedt, opdat het bloeden ophoudt.

Als de tanden gedaan zijn, komt de huid. Als vrouw kom je voortdurend in aanraking met de hoeveelheid huid die je hebt. Ongevraagd en zeker ongewild krijg je er steeds meer huid bij in de vorm van eeltknobbels, vetkwabjes, rimpels en huidplooien, die elk een eigen specialistische aanpak vragen. Simpel gezegd, je wangen kun je beter niet bewerken met de eeltschraper. Dat geldt voor elk onderdeel. De wallen, de rimpels, de kloven vragen elk een eigen smeersel en werkwijze. Vraagt het ene onderdeel ferme aanpak, het andere is gebaat bij subtiliteit. Dus reinig je eerst alles op de juiste wijze met het juiste smeermiddel tot je alomvattende vel eindelijk schoon is. Dan komt de nachtvoeding, waarbij je met het ene smeersel rimpels vult, terwijl het andere wallen en vetzakjes doet slinken, en dat terwijl jij slaapt. Een verrukkelijke uitvinding.

Als je eindelijk je bed in kunt, begint het serieuze werk, de oefeningen. Te beginnen met de buikspieren en de rugspieren die via aanspanning tot ontspanning komen, waardoor je ‘s ochtends bij wijze van spreken kwiek het bed uitkomt. Dan de nodige oefeningen voor de bekkenbodemspier, waardoor je de hele week je plas kunt ophouden of tenminste de hele nacht, al zit er een liter in je blaas vanwege de twee liter vocht dan wel water die je dagelijks braaf tot je neemt.

Dan alleen nog de visualisaties. Al is je opvlieger nog zo heet, je stelt je een frisse zeebries voor en je koelt vanzelf af voor de duur van de hele nacht. Althans, volgens de adviezen die ik te hooi en te gras ontvang van mijn verzamelde vriendinnen, artsen, tandartsen, buren en Facebook niet te vergeten.

Als ik vervolgens bekaf, maar klaarwakker het pretpakket af heb, hoor ik Kees naar boven stommelen, tanden poetsen en naar bed. We zijn precies gelijk klaar voor de nacht.

Het bericht Bedgeheimen verscheen eerst op Anne Vellinga.

Meer dan 40 keer ben ik verhuisd, tot ik in Hoorn beland. De sfeer, de genius loci van Hoorn heeft me te pakken zodra ik het huis zie waar wij nu al tien jaar wonen en zo is het ook in Boekhandel Stumpel op de Grote Noord in Hoorn. Er hangt die speciale sfeer doordrenkt van liefde voor boeken, hart voor schrijvers, ruimte voor lezers, gastvrijheid en gulheid er iets feestelijks van te maken.

Hetzelfde met burgemeester Onno van Veldhuizen die elders opgroeide, maar zich geroepen voelde door de genius loci van Hoorn. Ik weet niet dat hij het is als ik hem voorbij snel in het kielzog van een journaliste van het NHD die nog gauw een interview met me wil. In alle onbevangen nieuwigheid ren ik achter de journaliste aan. Welke debutant is zo’n geluksvogel dat-ie meteen een interview krijgt?
Boven in het kantoor steekt ze direct van wal.
‘Waarom moeten mensen je boek kopen?’
Zeg dat eens in een vleiende, vloeiende, vlotte zin, als zijnde een niet commercieel persoon die alles weggeeft of zelf houdt.
Voor ik terstond in een zenuwcrisis terecht kom, krijg ik een ingeving.

‘Iedereen komt ooit terecht in een crisis, of het nu door ziekte, dood, scheiding, ontslag of ander verlies is. De bodem valt weg onder je bestaan, je kunt geen mens verdragen, elke vriendin, buurvrouw, psycholoog of coach is fout en teveel en een bemoeial. Er is een andere weg, de weg van de genius loci, die weg gaat Sophie. Wie een huis koopt, voelt meteen of het past. Het huis heeft Het of heeft Het niet, dat ongrijpbare is de genius loci, het is de aard van de plek die de eigen aard raakt. Bij Sophie is het de verdwaalde walvis voor de kust van Den Helder die haar raakt. Om erachter te komen hoe dat gaat, moet je het boek kopen.’
Dat komt er aardig uit. Wat de journaliste daarna nog vraagt en wat ik erop antwoord, moet ik met gloeiende wangen teruglezen in het NHD van a.s. zaterdag.

Onze tijd is om voor hij begonnen is. We moeten ons haasten voor de boekpresentatie beneden.
Een warme golfstroom overspoelt me bij binnenkomst. De man met pet is nu zonder pet, met ambtsketen. Stralend staat de burgemeester me op te wachten.

Of nee, eerst spreekt Rosita Stumpel een warm woord van welkom, daarna Gesina Derks van Uitgeverij Bagage en dan zijn de burgemeester en de auteur aan de beurt.
Ik weet niet wie van ons het eerst wat zegt.
Wat de burgemeester zegt, is raak! Precies wat ik ervaar elke keer als ik in een boekwinkel kom.
‘Wat veel boeken, wat heb ik in vredesnaam toe te voegen.’
De burgemeester voegt eraan toe dat daar moed voor nodig is. En hij zegt: ‘Koop dit boek!’
Niemand waagt het de burgemeester te vragen waarom.

Natuurlijk geef ik hem het boek. Of zegt hij het nadat hij het zelf gekregen heeft?

Tina Baas van ‘de Dulle Grieten’ speelt haar sfeervolle accordeonmuziek, daarna moet ik iets zeggen dat de zin in mijn boek opwekt. Dat heb ik net geoefend bij de journaliste. De woorden stromen eruit.
Middenin de nacht van Oud op Nieuw hoort Sophie uit een krakend radiootje de roep van haar genius loci, de walvis. Na 27 etmalen onder een donker dekbed, ‘umnachted’ zou haar filosofische Ex zeggen, hoort ze Het! Ze wil de walvis zien. Ze gaat haar bed uit…

Daarna mag ik aan een tafeltje zitten om te signeren. Ik herken mensen die ik nooit gezien heb. Ietepiete en Wil en Wim en Elly, virtuele vrienden die verrassend echt blijken te zijn. En last but not least is mijn moedertje van 86 aanwezig, in rolstoel, in roze, geflankeerd door haar lieve assistentes en telkens als ik met mijn armen zwaai hoe groot de peilloze zee wel is, ziet zij mij en lacht.

Het bericht Sophie en de Genius Loci in Boekhandel Stumpel in Hoorn verscheen eerst op Anne Vellinga.

Het bijzondere is, dat alle betrokkenen rond mijn debuut vanuit gevestigde banen hun eigen weg zijn ingeslagen, wat ook het thema is van mijn roman en wat een must is in tijden van crisis en economische neergang. Ik heb altijd van pionieren gehouden. Mensen gedijen niet in routine, mensen gloeien en groeien van enthousiasme.

Zo zaten daar in Eindhoven een stelletje pioniers bij elkaar. Stuk voor stuk met waardevolle bagage uit andere vakken. Mijn uitgeefster is een rasondernemer, zij heeft bijvoorbeeld een bloeiend bedrijf opgezet voor Gastouderschap en dat tien of twaalf jaar met verve gerund. Nu het zijn plek bewezen heeft, gaan opvolgers ermee verder, zelf is ze een nieuw avontuur begonnen en maakt haar droom waar, een eigen uitgeverij.

De vormgever zat in de reclamewereld en volgt nu zijn hart in de boekenwereld.
De drukker werkte voor gevestigde uitgeverijen en is zeven jaar geleden een eigen bedrijf begonnen met goedkopere productiekosten.
De gevestigde orde schudt op zijn grondvesten en door de spleten van het asfalt komen nieuwe bloemen op.

We hadden een buitengewone dag. Je staat er van te kijken wat er komt kijken.
Formaat van het boek, papierkleur, papiersoort, lettertype, hoofdstukindeling, voorkant, achterkant, rug, belettering, illustratie, kleur.
Ieder aandeel vraagt zijn tijd.
We gaan het boek lanceren voor de feestdagen van december, in Alkmaar en/of Hoorn en wellicht iets speciaals in Amsterdam, Nijmegen en de Betuwe, locaties die een belangrijke rol spelen in het boek.

NB: We werken aan een maillijst, ieder die erop staat, krijgt alle ins and outs in eigen mailbox. Je kunt je hiervoor opgeven door een bericht te plaatsen onder mijn blog of je email adres door te geven aan annavellinga@yahoo.nl of aan info@guitgeverijbagage.nl

http://www.uitgeverijbagage.nl/

http:www.stiptweb.nl

http:www.boekenproducties.nl

http:www.pietheineek.nl

Het bericht Uitgeverij Bagage verscheen eerst op Anne Vellinga.

Dat kopen is nieuw voor mij. Ik moet er mijn gedachten voor omgooien.
Zie, daar ga ik al, ik moet niet kopen… ik moet VER kopen en jullie gaan het kopen, ginds, ver van mij en dan krijg ik automatisch na een jaar van elk verkocht boek 1,50 euro.
Weer fout. Ik krijg het niet, dat verdien ik, postuum, of liever, na gedane arbeid en bij leven en welzijn.
Hoewel.
Mocht ik tegen die tijd dood zijn, is dat in het contract opgenomen, wat ik overigens nog niet getekend heb, mijn uitgeefster wel, in volle overgave en vertrouwen, zo is ze, dat heb ik al door. Ik niet dus, want ik krijg tien pagina’s zo gauw niet gelezen en net terug uit de bergen waar mijn pad werd gekruist door meerdere adders, gewoon in het gras naast ons huisje, een vos en een wolf die vanuit het woud op het dak van ons huisje sprong, daar een eekhoorn ving en opat en schrok toen ik naar buiten ging om te kijken wat er op het dak sprong, jawel! Man vindt mij onbesuisd. Ik moet eens nadenken voor ik iets doe. Dus ben ik nu een gewaarschuwd vrouw – overal waar je het absoluut niet verwacht kan een addertje schuilen.
Dat ik even tijd nodig heb begrijpt mijn uitgeefster volkomen. Een vrouw, ja. Toch krijgt zij brieven van verlangende debutanten met als aanhef ‘mijne heren’. Vind je het gek als je manuscript dan gelijk op de onbegeerlijke stapel terecht komt. Dus als je ook iets onder de kurk hebt, weet je dit alvast.

Het is wennen aan mijn huwelijk met mijn uitgeefster. Zo ongeveer voelt het, een huwelijk, vol belofte, vertrouwen, respect, integriteit, samen ben je meer dan de som van twee onderdelen. Nog net geen liefde. Dat heb ik met Man en dat is makkelijk met hem.
Met Man doe ik maar wat, hoef nergens om te denken, zelfs niet in mijn teksten; ik haal hem door het slijk, hemel hem op, verfoei hem en knuffel hem dood, net hoe het uitkomt in mijn tekst. Man is ‘mijn man’ ook niet, hij is mijn bron van inspiratie. Je moet ergens je inspiratie vandaan halen. Dat vind ‘mijn man’ prima, hij weet niet eens wat ik allemaal verzin en verdicht en autobiofictief verhaal. Ik weet het vaak zelf niet. Ik ga zitten en begin…

Dat kan met een column.
Dat kan met een blog.
Dat kan met een manuscript.

Dat wordt anders met een boek. Dat is wennen.
Dat is anders met een uitgeefster. Dat is helemaal wennen. Daarin moet ik mijn weg nog vinden.
Ik kan niet zomaar zeggen wat zij allemaal gezegd heeft, hoe ze deed, wat ze aanhad en hoe ze thee zet, en hoe haar medewerkster de deur opendeed, en de andere medewerkster achter de computer zat, en de bak met schelpen op tafel, en, wat mij helemaal deed smelten en liet voelen dat ik hier goed op mijn plaats ben, het kunstwerk dat tegen de muur stond, drie stukken wrakhout met één overkoepelende stralende cirkel van onverbrekelijke trouw op afbladderend kleurenspel.
Snap je wat ik bedoel?

Ik snap het zelf half. Ik ga ons contract er nog op nalezen en dan tekenen, en eenmaal getekend…

Ik kan al wel vertellen wat het plan van aanpak is.
Of kan dat nou juist niet?
In elk geval kan ik wel zeggen dat zij mijn manuscript hartstikke gaaf vindt, anders zou ze het niet uitgeven.
Ze vindt de karakters te gek en hoe ik alles in mekaar heb gekneed tot een toverbal die smelt op de tong en af en toe stik je er bijna in en telkens krijg je een ander kleurtje voorgeschoteld en uiteindelijk past alles precies.
Toen glunderde ik van oor tot oor, dat kan ik ook wel vertellen.
Ze heeft nog wel wat kleine puntjes, zei ze tactisch tegen het gevoelige schrijfwezentje verscholen achter de bak met schelpen. Ofwel, buitengewoon veel rode strepen dwars door mijn woorden en dat komt binnenkort via de post bij mij. Dat bloedrode gestreep was natuurlijk veel te wegmaaiend net nu ik onder haar belangstelling groei en bloei tot een blakende debutant.
Als ik haar fileerwerk in handen heb, heb ik tot 30 september de (korte) tijd om ervan bij te komen en met bloed aan mijn vingers te tikken en snijden en slijpen tot er uitkomt wat er inzit, het fantastische boek naar ons beider liefste hart en hoogste kunnen, dat dan met graagte gelezen gaat worden…
Dan doet zij nog een keertje de eindredactie en mag ik nog heel even tegensputteren.
Half oktober gaat het naar de vormgever, die maakt er in slechts twee weken een boek van, dan gaan we er samen nog even naar kijken, een minuut of twee, drie en dan is het persklaar, gaat naar de drukker, rolt van de persen en komt in de verkoop.
En dan…
kan iedereen die de afgelopen 422 blogs gratis heeft gelezen een euro of 15 doneren en het boek daarvoor in de plaats krijgen. O nee, kopen – want dan is de uitgeverij aan jou… en kun je in het bezit komen van het eindresultaat van bergen bloed, zweet, tranen, verlangen en liefde.
Zo simpel is het. Meer stelt het niet voor.
De schrijver schrijft, de uitgever geeft uit en de lezer ook.
O ja, daartussen zit nog een duizelingwekkend traject, iets met publiciteit, interviews, artikelen, persberichten, kranten, tijdschriften, radio, tv, tripjes, signeersessies, bibliotheken, vrouwengildes, leesclubs, vertalingen, verfilming en en en…..

Het bericht Uitgeverij verscheen eerst op Anne Vellinga.

Op doorreis van vakantie in het internetloze gebergte naar thuis, zijn we even neergestreken in Reusel, of all places. Dit plaatsje ligt op de grens met Vlaanderen en er is veel over te vertellen, als ik er de tijd voor zou hebben. Die heb ik even niet, want om 12 uur  heb ik het tweede gesprek met mijn uitgeefster. Jawel!

Dan weten jullie dat vast.

Binnenkort meer, tot gauw.

Lieve groet van Anne

Het bericht Tussenstand verscheen eerst op Anne Vellinga.